Tüp Bebek Nedir? Tüp Bebek Tedavisi Nasıl Yapılır?

5 gün önce SAĞLIK
Bu yazıyı 10 dakikada okuyabilirsiniz
3 views

Velev 25 yaşında olsun, isterse 35, kısa yahut uzun vadede her çiftin hayali sağlıklı bir ya da birden çokça evlat sahibi olmaktır. Kimi çiftler evliliklerinin birinci yıllarında evlat sahibi olmak ile ilgili plan yapmayı çok erken buldukları için; evlat istemlerini evliliklerinin ilerleyen devirlerine taşırlar. Kimileri ise evliliklerinin bir numara yılını doldurduklarında bebeklerini kucaklarına alırlar. Bir bebek sahibi olmayı daha ileriki yıllara erteleyen çiftler, kimi hengam birtakım muhtemel sıhhat dertlerinden asıllı olarak bu isteklerini elde etmekte zorlanırlar. Bu türlü olunca da çiftler için epey çetin ve gerilimli bir süreç başlar. Çünkü doğal yolla bebek sahibi olamamak demek çok sayıda hekim muayenesinden geçmek, pek çok tahlil yaptırmak, birtakım tedavi tekniklerini uyguladığı halde gebelik elde edememek mealine gelebilir. Lakin işte bu tip durumlar için günümüzde artık tüp bebek tedavisi bulunmaktadır. Tüp bebek tedavisi, günümüzde doğal yolla bebek sahibi olamayan çiftler için çok önemli ve kıymetli bir umut ışığı olmuştur.

Günümüzün çağdaş topluluklarında artık doğal yolla bebek sahibi olabilmek çok da olağan, sıradan bir durum değil aslında. Çünkü üreme çağında olan çiftlerden yaklaşık % 15’i günümüzde doğal yolla bebek sahibi olamıyor. Bu çiftlerden kimileri yumurtlama tedavisi, aşılama üzere üreme tedavileriyle gebelik elde edebiliyorken, pek birçok için de tek deva ve en başarılı metot olarak tüp bebek tedavisi kelam konusu oluyor.

Günümüz koşullarında çağdaş tıp, evlat sahibi olmak isteyenler için pek çok fırsat sunmaktadır. Tüp bebek tedavisi de bu istikamette uygulanan ve en başarılı sonuçlar elde edilen yardımcı üreme yoludur. Hatun üreme hücreleri olan yumurtaların ve erkek üreme hücreleri olan spermlerin vücut dışında, laboratuvar ortamında bir araya getirilerek döllenmenin elde edilmesini sağlayan tedavi süreci olan bu yol bebek sahibi olmak isteyen çiftlerin hayallerini gerçekleştiriyor.

Tüp bebek nedir?

Tüm yerkürede ortalama 40 yıldır, doğal yolla bebek sahibi olamayan çiftlere tüp bebek tedavisi uygulanmakta ve bu halde gebelik elde etmek mümkün olabilmektedir. Tüp bebek; bayandan, erkekten ya da her ikisinden kaynaklanan sebep yahut sebeplerden ötürü doğal yolla bebek sahibi olamayan çiftler için bir umut ışığı olmuştur.

Şöyle ki; bir tane ya da birçok tane üreme hücresine sahip olan, yani hali hazırda üreme çağında olan çiftlerin doğal yolla değil de, laboratuvar ortamında döllenme ile gebelik elde edilebilmesi süreci tüp bebek olarak isimlendirilmektedir. 

Ana ve peder adayının var olan kendi üreme hücreleri kullanılarak eksper şahıslar eşliğinde, laboratuvarda döllenme gerçekleştirilir ve bu döllenmiş yumurtadan oluşan embriyo, tekrar tıbbi süreçlerle ana adayının rahmine yerleştirilir ve denetimli bir halde gebelik gerçekleştirilir. Aslında tüp bebek tedavisi ile, doğal yolla gebelikte tüplerin vazife aldığı süreç ekarte edilmiş olur, bu doğal süreç mütehassıslar denetiminde gerçekleşir.

Tüp bebek tedavisi nasıl yapılır?


Tüp bebek tedavisi için öncelikle çiftlerin malûm bir mühlet boyunca doğal yolla gebeliği münasebetli kaidelerde denemiş olmaları istenmektedir. Yaşı 35’ten küçük olanların yaklaşık 1 yıl, yaşı 35’in üzerinde olanların ise ortalama 6 ay boyunca nizamlı aralıklarla muhafazasız cinsî bağ yaşamış olmaları ve buna karşın gebelik elde edememeleri durumunda tüp bebek tedavisi denemesinden bahsetmek önerilmektedir. Burada kast edilen “düzenli cinsî ilişki” haftada 2 – 3 sefer ya da 2 günde bir muhafazasız cinsî alakadır. Çünkü haftada bir sefer üzere seyrek ya da her gün üzere çok sık cinsî bağ durumunda gebelik elde edebilmek daha çetin olabilmektedir. Zira çok seyrek olduğunda hatunun yumurtlama devrini kaçırmak laf konusu olabileceği üzere, çok sık bağlantıda de peder adayının menisinde ehliyetli sayıda ve kalitede sperm birikebilmesi mümkün olmayabilir. İşte burada belirtilen sıklıkta müdafaasız cinsî münasebete karşın doğal yolla gebelik elde edilemediğinde doktora başvurulması ile üremeye yardımcı tedavi tekniklerinden en makul olanı seçilmektedir. Ekseriyetle yumurtalama tedavisi, aşılama tatbikleri üzere daha ön koşul pratiklerin akabinde gebeliğin gerçekleşme mümkünlüğünün çok yüksek olduğu tüp bebek tedavisine geçilir.

Ikili yapılan detaylı inceleme ve testlerin sonucunda tüp bebek tedavisine karar verildiğinde bayanın yumurtalık rezervi kıymetlendirilir ve gerekiyorsa yumurta sayısını artırıcı, yumurtlamayı kolaylaştırıcı birtakım ilaçlar kullanması sağlanır. Bu formda yumurta geliştirilir ve bu gelişim sık aralıklarla denetim edilerek takip edilir. Bayandan laboratuvar ortamında alınan yumurta hücreleri, vücut içindeki koşullara en yakın özellikte cihazlar ve büyüme likitleri içinde toplanır ve döllenmeye kadar burada tutulur. Tıpkı gün peder adayından da sperm örneği alınır ve döllenmeye hazır hale getirilir. Şayet ikili klasik tüp bebek usulü uygulanacaksa sperm ve yumurta hücresi tıpkı ortama alınır ve tıpkı doğal yolla gebelikte olduğu üzere sperm hücresi yumurtaya ulaşır ve onu döller. Gelgelelim mikroenjeksiyon formülü kullanılacaksa eksperler tarafından seçilmiş en kaliteli sperm hücresi, mikrokanüller kullanılarak yumurta hücresinin içine enjekte edilir.

Yukarıda anlatıldığı üzere döllenmiş yumurta rahim ortamına en emsal biçimde oluşturulmuş şahsi cihazlar içine alınır. Bu halde oluşan embriyoların gelişimi de her gün takip edilir. Bu formda en kaliteli embriyo seçilir ve makul olan devirde ana adayının rahmine aktarım edilir. Embriyonun aktarım edildiği günden sonraki 12. günde ise kanda gebelik testi yapılarak gebeliğin gerçekleşip gerçekleşmediği öğrenilir.

Ne devir tüp bebek tedavisine başvurmak gerekir?

Gebelik elde edebilmek isteyen herkes, muhafazasız cinsî bağa girdiği birinci ay bunu gerçekleştirmiş olmayı hayal eder. Lakin aslında durum hiç de o denli değildir. Gebeliğin gerçekleşmesi pek çok farklı faktörün her birinin olumlu seyretmesi ile mümkün olmaktadır. Şöyle ki; 30 yaşında, sağlıklı bir halde yumurtlayan bir bayanın eşinin de sperm sayısı ve kalitesinin istenen seviyede olduğu var sayıldığında müdafaasız cinsî ilgiye giriyorsa her ay gebe kalabilme mümkünlüğü ortalama % 20 – 25’tir. Bir de hatunun yaşı 35’in altında ise bu mümkünlük her yıl, velev her ay süratle azalmaktadır. Yani aslında toplulukta yanlış bilindiği üzere birkaç kere muhafazasız cinsî bağa girdiği halde gebe kalamayanlar kısır olmayabilir.

Bir üremeye yardımcı tedavi formülüne başvurmak içinse en akıllıcası gereğince sık ve gereğince tertipli olarak muhafazasız cinsî ilgiye girmiş olmak gerekir. Bu bağlamda umumi beğenilen olan bilirkişi görüşü; 35 yaşın altındaki bayanların 1 yıl müddet ile 35 yaşın üzerindekilerinse 6 ay müddet ile tertipli olarak müdafaasız cinsî alakaya girmelerine karşın gebelik elde edememelerinin gerektiği formundadır. 

Burada kast edilen tertipli bağ; her gün değil, haftada 1 değil, 2 ya da 3 günde bir müdafaasız cinsî bağlantıdır. Çünkü her gün ilgiye girmek erkeğin menisinde gereğince kaliteli sperm birikmesine handikapken, haftada 1 üzere nadiren bağlantıya girmek de gebelik talihini düşürmektedir. Çünkü gebelik elde edebilmekte değerli olan bayanın yumurtlama periyodunu denk getirebilmektir.

Tüm bu yukarıda anlatılanlar ışığında üreme çağındaki bir çiftin doğal yolla gebelik elde edemediğini düşünmesi ve kısırlıktan kuşku etmesi için en az 6 ay vade ile nizamlı olarak muhafazasız cinsî alaka yaşaması gerekiyor. Başarılı olamama durumunda ise katiyen çokça vakit kaybetmeden doktora başvurmak gerekir. Çünkü devir geçtikçe, yaş ilerledikçe hatunlarda doğurganlık yeteneği süratle azalıyor.

Kısırlık nispetleri erkek ve bayanda farklı mı?

Ekseriyetle toplulukta kısırlık ya da bebek sahibi olamama konusunda hatun faktörünün daha yüklü olduğuna dair bir görüş hükümrandır. Ancak bilimsel olgulara göre kısırlık % 40 erkekten, % 40 bayandan, % 20 ise her ikisinden de kaynaklanmaktadır. Yani gebelik sürecinin sağlıklı olarak ilerlemesi bayan kadar erkek faktörüne de bağlıdır. Bununla birlikte bayanın yaşı ilerledikçe yumurta sayısı azaldığından üreme yeteneğinin süratle düştüğü, erkeğin üreme yeteneğinin ise bayana orantıyla yaşa ve ilerleyen yıllara karşı daha dirençli olduğu biçiminde de bir gerçek var.

Kısırlık sorunu hatundan, erkekten ya da her ikisinden de kaynaklanıyor olsa da günümüzde tüp bebek tedavisinde sağlanan ilerlemeler sayesinde gebelik elde edebilme nispetleri epey yüksektir. Doğal yolla gebelik elde edilemediğinde uygulanan tedavi sürecinin devir zaman zorlukları olabilir. Gelgelelim bu zorluklar hastaların gözünü korkutmamalı, gerilim altına sokmamalıdır. Zira bu prosedür ile gebe kalma sürecinde hastanın morali yüksek olması tedavinin muvaffakiyetini zannedilenden daha ziyade yükseltebilmektedir. 

Yerkürede ve devletimizde birinci tüp bebek

Asrî tüp bebek tedavisinin kurucusu, Bob Edwars’tır ve tedavi sonucu doğan birinci bebek olan Louise Brown, 1978 yılında İngiltere’de yerküreye gelmiştir. Çalışmalara başlandığı 1971 yılından itibaren tüp bebek ile ilgili olarak yapılan tüm pratikler günümüzde uygulanan tekniğin temelini oluşturmakta, her geçen gün yenilikler eklenerek muvaffakiyet nispeti arttırılmaktadır. Yerkürede tüp bebek ile ilgili gelişmeler süratle devam ederken, memleketimiz de tüp bebek konusundaki çalışmalara kayıtsız kalmayarak ilerleyen t sistemleri pratiğe başladı. Bunun bir sonucu olarak da 1989 yılında Ege Üniversitesi’nde birinci tüp bebek veladeti gerçekleşti. Günümüzde ise yalnızca devletimizdeki hastalar değil, yerkürenin dört bir yanından bebek sahibi olmak isteyen çiftler memleketimizde tedavi görmektedir. Zira devletimizdeki merkezler ve eksperler tüp bebek tedavisi ile ilgili her bir yeniliği, gelişmeyi muvaffakiyetle uygulayarak sağlıklı bir gebelik ve canlı bir veladet elde edebilme muvaffakiyetlerini artırmaktalar.

Menşe: www.bulenttiras.com

Konu etiketleri: , , , ,